Kształcenie na odległość

Artykuły

Jak tworzyć sylabus e-kursu?

Jak tworzyć sylabus e-kursu?

Maria Wilkin 

Sylabus jest rodzajem informatora o programie nauki określonego przedmiotu, kursu, czy szkolenia, niezależnie od tego, czy nauka ta odbywa się w sposób tradycyjny, w sali wykładowej, w formie mieszanej (częściowo stacjonarne, częściowo przez Internet), czy całkowicie online. Każdy sylabus powinien zawierać informacje o temacie kursu czy szkolenia, celach, terminach, wymaganiach, lekturach, zasadach oceniania i pracach zaliczeniowych oraz wszelkie informacje niezbędne dla uczącego się, aby mógł on dążyć do osiągania oczekiwanych wyników i uzyskania potwierdzenia ich poziomu. Informacje te nabierają szczególnego znaczenia w przypadku zajęć odbywających się za pośrednictwem Internetu ze względu na odmienne warunki przebiegu procesu dydaktycznego, który – przypomnijmy – przebiega w specyficznym środowisku Internetu, a więc głównie asynchronicznie, bez bezpośredniego kontaktu z uczącym się zdalnie i z pisemną (w przeważającej mierze), indywidualną formą tego kontaktu oraz opiera się na samodzielnym, aktywnym udziale osób uczących się.

Wszystko to ma określone, daleko idące, konsekwencje dla przygotowania dobrego sylabusa online, który powinien być swoistym kontraktem między nauczycielem a uczącymi się zdalnie, stanowiącym podstawę ich współpracy, a także rodzajem mapy opisującej, co i gdzie można znaleźć w wirtualnej klasie [1]. Trzeba więc w nim dokładnie opisać, czego oczekujemy od pracujących na odległość i na co mogą liczyć z naszej strony, jakie przygotowaliśmy dla nich materiały dydaktyczne i gdzie je mogą znaleźć, w jaki sposób i do kogo mogą zwracać się z problemami merytorycznymi, technicznymi i organizacyjnymi. Jeśli tego nie zrobimy, uczący mogą poczuć się zdezorientowani, zagubieni, a nawet rozczarowani czy zniechęceni do nauki. Musimy się też liczyć z napływem pytań niezwiązanych z przedmiotem nauki.

Przy opracowaniu sylabusa e-kursu trzeba wejść w rolę uczących się zdalnie, spojrzeć z ich perspektywy, zaplanować ich aktywności i dokładnie opisać, na czym będą one polegały oraz w jakim rytmie i przedziale czasowym będą się odbywały. Z tym nauczyciele rozpoczynający pracę na odległość mają trudności.

Nauczyciele, którzy po raz pierwszy prowadzą zajęcia przez Internet, bardzo często popełniają błąd podawania w sylabusach do zajęć online zbyt skąpej, niewystarczającej lub nieprecyzyjnej informacji. Są i tacy, którzy nie zmieniają nic w stosunku do sylabusa kursu prowadzonego w tradycyjnej, stacjonarnej formie, poza dodaniem zdania: ten kurs jest prowadzony w całości online. Wtedy np. stała pozycja ćwiczenia raz w tygodniu umieszczona w harmonogramie jest wieloznaczna i może być różnie interpretowana przez pracujących zdalnie uczniów. Niektórzy, mogą - nie bez powodu - założyć, że pozycja ta odnosi się do rozmowy w czasie rzeczywistym, np. na czacie, a inni, mogą się zastanawiać, czy takie sformułowanie oznacza, że całą swoją asynchroniczną komunikację mają umieszczać tylko raz w tygodniu, właśnie w dniu podanym w sylabusie. Opisany przykład, to oczywiście skrajny przypadek, ale dzięki niemu łatwiej unaocznić konsekwencje naszych zaniedbań w przygotowaniu wyczerpującej i jednoznacznej informacji wstępnej dla tych, którzy mają pracować samodzielnie.

Autorzy pracy Teaching online [2] radzą:

Jakiegokolwiek uczestnictwa nie wymagalibyśmy od uczestników kursu online, musimy to zdefiniować i precyzyjnie objaśnić w sylabusie.

Nawet w kursach mieszanych – realizowanych w sposób tradycyjny, ale zawierających elementy online – jasne, jednoznacznie sformułowane wskazówki, odnoszące się do aktywności studentów, są bardzo istotne. W przypadku tego typu zajęć ważne jest np. wyjaśnienie, w jaki sposób różne typy zajęć współgrają ze sobą i jak dokładnie ma wyglądać ich organizacja. Nie ma jedynie słusznej formy zapisu i prezentacji tych niezbędnych, z punktu widzenia uczącego się, informacji. Najważniejsze, żeby umieszczone w sylabusie e-kursu jasno określały warunki uczestnictwa oraz zasady oceniania i były łatwo dostępne.

Sylabus online można zapisać:

  • w punktach,
  • w formie opisowej,
  • w formie pytań i odpowiedzi;

a prezentować w przestrzeni wirtualnej:

  • w jednym pliku pod nazwą sylabus, z podziałem na poszczególne elementy opisu,
  • w kilku plikach jednoznacznie nazwanych, np. merytoryczna zawartość kursu, organizacja i zasady uczestnictwa, zasady oceniania i warunki zaliczenia, harmonogram zajęć.

[1] http://sjp.pwn.pl/lista.php?co=sylabus

[2] Susan Ko, Steve Rossen, Teaching Online. A Practical Guide, NY 2004.

Dodaj temat do forum